Zelf Medicinale Paddenstoelen Kweken – Lion’s Mane, Reishi & Meer

Heb je er wel eens over nagedacht om helemaal zelf medicinale paddenstoelen te kweken? Je hoort er steeds meer over. Zelf kweken is niet altijd eenvoudig, maar met een geprepareerde stam of speciale kweekset kun je het jezelf makkelijker maken. Van oesterzwammen tot Lion's Mane, als je zorgt voor de juiste omstandigheden, kun je elke paddenstoel zelf kweken.

Wat heb je nodig om zelf medicinale paddenstoelen te kweken?

Wanneer het gaat om paddenstoelen, is het goed om te weten dat wat je van een paddenstoel eet, het vruchtlichaam is. De schimmel groeit voornamelijk onder de grond in de vorm van een schimmelnetwerk (het mycelium). Hiermee haalt het zijn voedingsstoffen uit de bodem. Uit dit mycelium vormen zich de paddenstoelen, dit zijn vruchtlichamen. Deze zullen vervolgens de sporen verspreiden.

Wil je zelf paddenstoelen kweken, dan is het zaak om te zorgen voor de juiste omstandigheden. Het voordeel is dat ze op verschillende soorten materiaal kunnen groeien, dat ook nog eens heel duurzaam is. Voorbeelden zijn stro, compost, koffiedik, dood hout of mest. Paddenstoelen zijn het voedsel van de toekomst omdat ze slechts weinig water, ruimte en energie nodig hebben om te groeien. En ze zijn ook nog eens heel voedzaam:

Paddenstoelen bevatten van nature een breed scala aan voedingsstoffen. Zo zijn veel soorten rijk aan vezels, B-vitamines (zoals niacine en riboflavine), mineralen zoals kalium en selenium, en bevatten ze plantaardige eiwitten. Volgens wetenschappelijke literatuur kunnen bepaalde paddenstoelen, zoals Lion’s Mane en Reishi, stoffen bevatten die in laboratoriumstudies zijn onderzocht op mogelijke ontstekingsremmende of antioxidatieve eigenschappen [PMC].

Hoe kun je nu beginnen met het zelf kweken van medicinale paddenstoelen? Het makkelijkste is de aanschaf van een kweekset. Hierin zitten de sporen al verspreid (het paddenstoelenbroed) en het groeimedium. Hierop kunnen de paddenstoelen groeien. Maar je kunt ook in de tuin of op het balkon aan de slag. Bereid plantenbedden of potten voor waar je paddenstoelen in kunnen groeien. Een andere bijzondere optie is het gebruik van een afgehakte boomstam als groeimedium. Hierin kun je pluggen steken, die zijn voorbereid met paddenstoelenbroed.

Het lijkt misschien wat veel informatie, maar hieronder geven we je de handvatten om zelf je medicinale paddenstoelen te gaan kweken.

Waar kunnen paddenstoelen groeien?

Het is belangrijk dat je zoveel mogelijk factoren rondom de kweek onder controle hebt, zoals temperatuur en vochtigheid. Daarom is het aan te raden om te zorgen voor een overdekte plek of binnen kweken. De optimale temperatuur voor paddenstoelen ligt rond de 15 graden. Deze zou zeker niet onder de 10 of boven de 20 graden uit moeten komen.

Kies daarom een plek die uit de zon ligt, bijvoorbeeld een tuinhuisje, kelder, garage of schuur. Ook in de tuin kun je misschien een plekje vinden, waar de paddenstoelen altijd in de schaduw staan. Denk aan een composthoop of een boomstam.

Paddenstoelen kweken in de grond of een bak

Voordat je begint, is het een goed idee om te bepalen in wat voor groeimedium je wilt dat je paddenstoelen groeien. Je kunt bijvoorbeeld paardenmest gebruiken (mogelijk verkrijgbaar bij een manege of stal). Gebruik je verse, neem dan eerst de tijd om het op een hoop te scheppen en gedurende twee weken om de paar dagen goed om te scheppen. Koffiedrap is eveneens een goede bodem voor paddenstoelen. Bewaar je koffiedik totdat je genoeg hebt voor de kweek.

Zo kweek je paddenstoelen in de grond:

Zorg voor een vochtig groeimedium
Neem het paddenstoelenbroed en verdeel het over je groeimedium. Mix het door elkaar tot een diepte van 5 tot 8 cm
Leg er een vochtige krant overheen
Na een paar weken zul je witte draden zien verschijnen, dit is het mycelium. Haal de krant eraf en bedek het mycelium met een mix van tuinaarde of compost en kalk. Dit mengsel kan zo'n 2 a 3 cm dik zijn.
Besproei met wat water
Je kunt de eerste paddenstoelen meestal binnen enkele weken zien verschijnen

Kweek paddenstoelen op een boomstam

Een andere manier om zelf medicinale paddenstoelen te kweken, is op een boomstam. Dit is misschien wel de makkelijkste manier. Vooral oesterzwammen zijn hiervoor heel geschikt. Je hebt hiervoor deuvels of pluggen nodig met paddenstoelenbroed. Deze kun je zelf aanschaffen bij een betrouwbare webshop. Als boomstam is hardhout geschikt, zoals esdoorn, hulst, eik, beuk of kastanje. Gebruik geen naaldhout. De stam zou niet ouder dan zes weken moeten zijn. Leg de boomstam op een geschikte plek en breng de pluggen aan. Daarna heb je er eigenlijk geen omkijken meer naar. Makkelijker kan haast niet.

Wat heb je nodig: een boomstam met een diameter van 10 tot 15 cm en een lengte van 50 cm. Verder een boor, de pluggen met paddenstoelenbroed en een hamer.

Leg de boomstam plat op de grond
Boor nu enkele gaten in de stam met 15 cm ruimte ertussen in de lengte. Maak je meerdere rijen onder elkaar, zorg dan dat er tenminste 8 cm tussen de rijen zitten.
Steek de pluggen in de gaten zodat ze niet meer uitsteken
Zit er was bij, dan kun je de gaten afdekken met de was
Zet de boomstam op een plek die in de schaduw blijft en zet hem rechtop
Houd de boomstam enigszins vochtig
Voor deze manier van kweken heb je meer geduld nodig: het kan tot 18 maanden duren voor de eerste paddenstoelen tevoorschijn komen

Zelf medicinale paddenstoelen kweken kan een interessante manier zijn om bewuster om te gaan met voeding en supplementen. Hoewel wetenschappelijk onderzoek naar bepaalde gezondheidseffecten nog in ontwikkeling is, zijn soorten zoals Lion’s Mane en Cordyceps in verschillende studies in verband gebracht met cognitieve ondersteuning, energiehuishouding of het immuunsysteem. Let op: deze bevindingen zijn voornamelijk gebaseerd op dierproeven of kleinschalig onderzoek en vormen geen vervanging voor medisch advies. De materialen voor paddenstoelen kweken vind je bij specialisten en paddenstoelenkwekers.

Vind je zelf kweken toch wat veel moeite (en er is altijd een kans dat het niet goed gaat), dan zijn er gelukkig ook nog medicinale paddenstoelen supplementen van gerenommeerde merken.

Disclaimer: hoewel veel medicinale paddenstoelen traditioneel worden gebruikt binnen de natuurgeneeskunde, is de werking niet altijd klinisch bewezen. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts, zeker bij bestaande gezondheidsklachten of medicijngebruik.